ANAMUR'da HAVA 



  Muza yatrm yapan kazanyor
04.02.2012
Bu meyvelere yatrm yapan kazanacak Dikim ay marta sayl gnler kald. Birok meyve grubunda lider olan ya da liderlie oynayan Trkiye, meyvecilik yatrmnda cazip frsatlar sunuyor.

 


 

 

 


03 ubat 2012 Cuma 15:15

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


driz Çokal/Para Dergisi
 
Dikim ay marta sayl günler kald. Birçok meyve grubunda lider olan ya da liderlie oynayan Türkiye, meyvecilik yatrmnda cazip frsatlar sunuyor. Uzmanlar en çok ceviz, armut, nektarin, kiraz, vine, üzüm, narenciye, muz, elma, kivi, kays, zeytin, kamkat ve lime üretimini öneriyor...
 
MEYVE üretiminde dünyann en ansl ülkelerinden biriyiz. Dört mevsimi de hakkyla yayor ve hemen her bölgemizde her çeit meyveyi üretebiliyoruz. Kays, kiraz ve vinede dünya lideriyiz. Nar ve elmada üçüncü, eftalide ise altnc sradayz.
 
Dünya çapnda yenilebilir 150 meyve çeidinin 90’ Türkiye’de yetiiyor. Yllk meyve üretimimiz 17 milyon tonu am durumda. Dünya meyve üretiminin yüzde 3’ünü karlyoruz. Bunun ekonomik olarak karl, Türkiye ekonomisinin ald paydan 3 kat fazla...
 
Ülkemizdeki meyvecilik yatrmlar hzla artyor. Her geçen gün yeni bahçeler kuruluyor. Sadece geleneksel çiftçiler deil Anadolu Grubu, Öztürk irketler Grubu (OPET), Ramsey, Naksan, Bifa gibi birçok sanayi grubu da meyvecilik yatrmlar yapyor. Dünya ölçeinde önemli plantasyon bahçeler kuruluyor.
 
Malum meyve yln iki döneminde araziye dikilir. lk dikim ay kasmdr, ancak Türkiye iklim artlar için ideal dikim dönemi mart ve nisan aylar. Bu yüzden birçok giriimci u sralar hangi meyve türüne yatrm yapacana karar vermeye çalyor; aratrmalar yapp yeni dikim dönemine hazrlk yapyor. te biz de bu hafta Para dergisi olarak bu araylara katk salamay amaçladk. Cazibesi hiç tükenmeyen, hatta her geçen gün daha da artan meyvecilik konusunu detayl bir ekilde masaya yatralm, giriimcilere seçenekler sunalm istedik. Meyveciliin hem üretim hem de sat tarafnda yer alan uzmanlara hangi meyve türlerinin yatrma uygun olduunu sorduk. Yaptmz aratrmada kiraz, vine, nektarin, eftali, elma, kays, üzüm, ceviz, badem, muz, zeytin, kivi, armut, deveci armudu, ayva, erik, siyah incir, Trabzon hurmas gibi meyvelerin ticari ans daha yüksek görünüyor...
 
DEKAR BAINA 50-300 TL DESTEK
 
Meyvecilik için Gda, Tarm ve Hayvanclk Bakanl’nn önemli destekleri var. Meyve çeidine göre dekar bana 50 ile 300 TL arasnda karlksz hibe veriliyor. Bakanlk, Çiftçi Kayt Sistemi’ne (ÇKS) kaytl üreticilere, tam veya yar bodur meyve fidanlaryla en az 5; dier meyve fidanlaryla ise en az 10 dekar alanda, sertifikal veya standart meyve fidan kullanarak yeni tesis ettikleri ba ve bahçeler için alan bazl, hibe eklinde destekleme ödemesi yapyor.
 
Organik tarm, iyi tarm uygulamalar (TU), mazot, gübre, toprak analizi, krsal kalknma yatrmlarnn desteklenmesi (depolama, ürün ileme paketleme ve ambalajlama, makine-ekipman) program çerçevesinde yüzde 50 hibe, düük faizli kredi uygulamalar ile basnçl sulama sistemlerine “0” faizli kredi, Ar-Ge, tarm sigortas ve tarm danmanl destekleri veriyor. Gda, Tarm ve Hayvanclk Bakan Mehdi Eker meyvecilikle ilgili desteklerin aralksz devam edeceini vurguluyor:
 
“Öncelikli olarak ihracat potansiyeli yüksek, kendi kendimize yeterlilii düük, daha çok ithal ettiimiz türler ile birçok endüstri koluna hammadde salayan meyveler üzerinde çalmalar yapyoruz. Bu meyve türlerinin tespitiyle ilgili saha çalmalarnn yapld aratrma enstitülerinden ilgili meyve uzmanlar, üniversitelerden öretim görevlileri ve sektör temsilcileriyle toplantlar devam ediyor. Meyvecilikte üretim ve kalite art salanmas, maliyetlerin azaltlmas ve ihracat orannn artrlmas, modern meyveciliin gelitirilmesi amacyla havza çalmas balattk. Bu çalmayla, belli bölgelerde skp kalan yetitiriciliin, elverili arazi ve uygun ekolojik koullarla daha geni bir yelpazede verimlilikle beraber kalitenin de esas alnd, gerek üretim gerekse pazarlama açsndan istenilen oranda baarnn salanabildii meyve yetitiriciliinin yaygnlatrlmasn hedefledik. Havza çalmalarnda arz ve talep dengelerini gözeterek, iç ve d pazar ihtiyacn karlayabilecek, ekonomik ve ekolojik olarak en uygun meyve yetitiriciliini yerletirmeyi amaçlyoruz. Böylece taze tüketimin yan sra sanayi ihtiyacn da karlayabilecek, belli havzalarda belli sayda meyvenin yetitirilecei bir yapya kavuacaz.”
 
CEVZ ÖNE ÇIKIYOR
 
Meyvecilik yatrmlarnda cevizin arl giderek artyor. Halen Hakkari, Kastamonu, Çorum, Bursa, Denizli, Tokat, Krehir, Bingöl, Siirt, Sakarya, zmit gibi illerde ciddi ceviz üretimi var ve sürekli yeni bahçeler kuruluyor. Gaziantepli Naksan, Ramsey, Ataman gibi irketler plantasyon ceviz bahçeleri kuruyor. Ceviz üretimine sadece Tarm Bakanl deil, Çevre ve Orman Bakanl da destekler veriyor. Çevre ve Orman Bakanl, aaçlandrma projeleri çerçevesinde 49 yllna ücretsiz alan tahsis ediyor. Tarm Bakanl ise fidanlarn yar ücretini ödüyor.
 
Gaziosmanpaa Üniversitesi Ziraat Fakültesi Öretim Üyesi Prof. Dr. Yaar Akça, ceviz a bir bilim adam. Zamannn önemli bir ksmn ceviz bahçelerinde geçiriyor. Büyük bahçelere danmanlk yapyor. Akça, son dönemlerde Türkiye’nin her yerinde ceviz bahçeleri kurulduunu, büyük sermaye gruplarnn bu alana yöneldiini vurguluyor. Akça’nn bu ie girecek yatrmclara önerileri ise öyle:
 “Küçük çapl ticari yatrmlara en az 50 dönümle girilmeli. Yoksa para kazanmak zor. Büyük ve daha profesyonel yatrmclarsa önce 100 dönüm alanda antrenman yapmal. Orta vadede 500 dönüm, uzun vadede 1.000 dönüme ulaabilirler. Ancak entegre bir iletme haline gelip markalamalar art. Ölçek ekonomisine göre hareket eden yatrmc her zaman kazanr. Yatrm doru yerde ve doru cinsle yaplmal. Scaklk 40 derecelere çktnda cevizlerin içi kararabiliyor. Özellikle ilkbaharda geç don olaylarnn görüldüü yerler de uygun deil.”
 
Prof. Akça, cevizle iki bakanln ilgilenmesini hem ans hem de anszlk olarak deerlendiriyor. Bu durumun bürokrasiyi artrdn düünen Akça, “ki bakanlk koordineli hareket etmeli. Hatta Kalknma Bakanl da devreye girip koordinasyonu salamal. Çeitlere, hangi bölgelerin tevik edileceine, desteklere birlikte karar verilmeli. Türkiye’de halen ylda 80 bin ton ceviz üretiliyor. 60 bin ton da ithalat var. En az 25 bin ton da kaçak yollarla giriyor. Ceviz çok deerli bir meyve. Kullanm alan yaygn. Gelecei parlak. Yatrm yapan kazanr” diyor.
 
NARENCYENN MODASI GEÇMEZ
 
Portakal, mandalina, limon ve greyfurttan oluan narenciye pazarnn yllk hacmi 1.5 milyar dolar buluyor. Yllk ihracat 750 milyon dolar civarnda narenciye ürünlerine yatrm, ky eridindeki giriimcilerin her zaman ilgi odanda.
 
Narenciye, Ege ve Akdeniz sahil eridinde youn olarak üretiliyor. klimin uygun olduu bölgelerde narenciye bahçesi kurulmas tavsiye ediliyor. Akdeniz Ya Meyve Sebze hracatçlar Birlii Bakan ve Kavak Tarm Ürünleri’nin sahibi Ali Kavak, ihracat ans olan narenciyenin üreticiye her zaman kazandrdn vurguluyor.
 
KRAZIN YILDIZI PARLADI
 
Kirazda dünya lideri olduumuzu bata belirtmitik. Ülkemizde ylda 500 bin tona yakn kiraz üretiliyor. Yllk ihracat gelirimiz 150 milyon dolar am durumda. Kocaeli, Sakarya, Bursa, Bilecik, Kütahya, Ankara, Amasya, Tokat, Manisa, zmir, Uak, Afyon, Denizli, Isparta, Konya, Antalya, Karaman, Nide, Mersin, Adana, Malatya, Elaz ve Kahramanmara’ta kiraz üretilebilir. hracat ans yüksek bir ürün.
Türkiye’de kiraz deyince akla ilk gelenlerden biri kukusuz Alara Fidanclk ve Alanar Tarm’n sahibi Yavuz Taner... Taner, Türkiye’deki büyük yatrmlarnn yan sra Arjantin, ili, Güney Afrika ve ngiltere’de bile kiraz bahçeleri kurmu bir isim. Kiraz giriimcilerine yol gösteriyor, yatrmlara rehberlik ediyor...
 Yavuz Taner, iyi ürün yetitiren yatrmcnn hiç kaybetmediini hatrlatyor ve “Pazar isteklerine göre üretim yapanlar her zaman kazanr” diyor. Babasnn izinden giden Kerim Taner’in yeni yatrmclara önerileri ise u ekilde:
 
“Her ite olduu gibi yeni yatrmclar baar kriterlerini çok iyi analiz etmeli. Balangç ölçeini çok iyi belirlemeli ve örene örene, tecrübe kazana kazana büyüme planlar yapmal. Ziraat için lokasyon da çok önemli. Tabiatn doal olarak yatrmnz destekleyici olmas gerek. Seçtiiniz arazi kaliteli olmal; verimli ve sürdürülebilir üretimi desteklemeli. Seçtiiniz çeitler pazar taleplerini karlayabilmeli. Büyük bütçeli yatrm modellerinde farkl bölgelere orta ölçek yatrmlar, tek yere tüm yatrm kanalize etmekten daha doru olabilir. klim riskini bu ekilde databilirsiniz.”
 
ELMA SUYU TETKLED
 
Elma, salkl beslenme uzmanlar tarafndan en çok tavsiye edilen meyvelerin banda geliyor. Meyve suyu üreticilerinin de bu trendi takip ederek elma suyunun payn artrmas elma bahçeciliine ilgiyi artrd. Elma deyince akla hemen Amasya ve Isparta geliyor. Ancak üretim miktarlarna baknca Karaman’n bu illerin önüne geçtiini görüyoruz.
 
Aslnda Türkiye’nin hemen her bölgesi elma yetitiriciliine uygun. TÜK (Türkiye statistik Kurumu) kaytlarna göre 54 milyon 352 bin elma aacmz var. Ylda 2.6 milyon ton elma üretimiyle dünya üçüncüsüyüz. Karaman, yllk 500 bin ton üretimle toplam üretimin yüzde 20’sini karlyor. Karaman’daki 3 bin civarnda üretici modern bahçelerde elma üretiyor.
 
Bu noktada, Karaman’daki bu atlma Bifa Bisküvileri’nin sahibi Necati Babaolu’nun bin 500 dönümlük örnek bir bahçeyle öncülük ettiini belirtelim... Babaolu, “Tamamen hobi amaçl baladmz elma bahçemiz, ad gibi örnek bir bahçe oldu. Karamanl hemerilerimiz bugün meyvecilikte iddial hale geldiyse bu bahçenin katks büyüktür” diyor.
 
Karaman Ziraat Odas Bakan Ercüment Ylmaz, ilde elma üretimi ve üretici says hzl artsa da bu üründe hala ans olduunu düünüyor. Buna gerekçe olarak elma tüketiminin her geçen gün artmasn gösteriyor.
 
Yine sanlann aksine elma üretiminde ikinci srada Denizli var. Bu ile bal Çivril ilçesinde yeni elma bahçeleri kuruluyor. Çivril Ziraat Odas Bakan Mehmet Özkul, elma üretiminde önemli mesafe aldklarn söylüyor. Çivril’de 60 bin tonluk souk hava deposu bulunduunu hatrlatan Özkul, meyve bahçeleriyle birlikte ileme tesislerinin de hzla arttn vurguluyor.
 
NAR TANES NUR TANES
 
Nar, antioksidan özelliiyle en çok tercih edilen meyvelerden biri. Yatrmcnn de tüketicinin de ilgisinin youn olduu bir meyve. Narda 100 bin tonu aan yllk üretimle dünya ikincisiyiz. Özellikle nar suyunun beenilmesi ve meyve olarak da ciddi talep görmesiyle pe pee nar bahçeleri kurulma balad. Bu ilginin ayn hzla olmasa da halen devam ettiini belirtelim. Ancak uzmanlarn nar konusunda önemli bir uyars var. Kolay tanelenebilen türlerin tercih edilmesi gerektiini vurguluyorlar. Aksi halde yaptnz yatrm hüsran olabilir. Ayrca sofraya m meyve suyu irketine mi üretim yapacaksnz ona göre fidan seçimi yapmalsnz. Geçmite moda olan nara yatrm yapanlarn önemli bir ksmnn bahçelerindeki aaçlar sökmek zorunda kaldn belirtelim.
 
Türkiye’nin hemen her bölgesinde nar yetiebiliyor. Ancak her yerde ayn verim alnamyor. Ticari üretim yapmak ve yüksek verim almak istiyorsanz incir ve zeytinin yetitii bölgelerde bu ürünü dikmelisiniz. Nar üreticisi Çukurova, Akdeniz, Ege ve Marmara’nn bir bölümünde daha verimli ürün alabilir.
Bu arada, nar bolluu meyve suyu üreticilerini de harekete geçirmi durumda. Nar suyuna hem iç hem de d piyasadan ciddi talep var. Nar suyu ve nar özü için ciddi yatrm yapan firmalardan biri de Aroma...
Aroma Genel Müdürü Mahmut Duruk, nar suyunun dünya genelinde kabul gören bir ürün haline geldiini hatrlatyor ve “Salk açsndan yararl olduuna dair bilgiler tüketimi körükledi. Avrupa ve Amerika pazarlarnda ciddi frsatlar var. Üreticilere ihracat ans yüksek olan Hicaz ve Amerikan tipi nar dikmelerini öneriyorum” diyor.
 
KV TÜKETM ARTIYOR
 
C vitamini deposu kivi, tropikal bir meyve. Ancak Karadeniz ve Akdeniz’in nem açsndan uygun bölgelerinde de üretilebiliyor. Nitekim özellikle Dou Karadeniz’de çaya alternatif olarak oldukça youn ilgi gördü. Türkiye’nin yllk kivi tüketimi henüz 50 bin ton civarnda. Ülkemizdeki üretimse yaklak 15 bin ton. Kalan ksm ithalatla karlanyor.
 
Kivi bahçesi kuracaklar için de ciddi frsatlar var. Rize’de balayan üretim, zamanla bu ilin ilçelerine ve Karadeniz’in dier bölgelerine de yaylmaya balad. ç talebe bal olarak Ege ve Akdeniz kylarnda da kivi bahçeleri giderek yaygnlayor.
 
Önemli kivi tedarikçilerinden Kivita’nn sahibi Ylmaz Çoruh, bu ürünü Karadeniz’de çay ve fnda önemli bir alternatif olarak görüyor. Kivi’nin Türkiye için yükselen bir deer olduunu düünen Çoruh, sözlerini öyle sürdürüyor:
 
“Halen üretim, tüketimin dörtte birini karlayabiliyor. Kivi üretimi giderek yaygnlayor. Rize’nin ardndan Trabzon, Ordu ve Giresun’da bahçeler kuruluyor. Ege ve Akdeniz’de de yeni bahçeler yaplyor. 5 yl sonra Türkiye ihracatç konumuna bile gelebilir.”
 
Ancak Çoruh’un bu ie gireceklere bir de uyars var: “Geçmite erken hasatlar yapld. Umduu tad bulamayan tüketici küstü. Erken toplanan meyve acms oluyor. lk defa yiyen de bu meyveden souyor. Kendi bacamza kurun skmayalm.”
 
Markal meyveleriyle tannan deal Tarm, Türkiye’nin ilk kivi markasn Verita ismiyle 1996 ylnda piyasaya sunmutu. deal Tarm Yönetim Kurulu Bakan Zeki Birinciolu’nun bu meyveyle ilgili deerlendirmesi öyle:
 
“Kivi, çay ve fndn alternatifi olmaya balad. Üretim sahalar sürekli geniliyor. Yakn zamanda kivide kendi kendimize yeten bir ülke olacamz düünüyorum. Kivi fidan 3 ylda meyve vermeye balar. Fnd kendin toplarsan kazanrsn. O da kendi çaltn yevmiyeye sayarsan. Kivi dönüm bana 4 bin 500 TL kazandrabilir. Fndktan bu paray kazanma ansnz yoktur. Ticari olarak satlabilen tek kivi türü hayward. Türkiye’de de bu tip üretiliyor. Kivi üretimine girip de piman olan yok.”
 
YERL MUZ, THAL MUZA KARI
 
Türkiye’de muzun ticari olarak üretimi cumhuriyetin ilk yllarna dayanyor. Tropikal bir meyve olan bu meyve de snrl bir bölgede yetiiyor. Türkiye’nin iklim koullar, muzun sadece Mersin’e bal Anamur ve Bozyaz ile Antalya’ya bal Alanya ve Gazipaa ilçelerinde üretilmesine imkan tanyor. Daha önce Antalya’nn Serik, Finike ve Kumluca ilçelerinde de deneme üretimleri yaplm ama istenilen verim alnamam.
 
Türkiye’nin yllk muz üretimi 200 bin ton civarnda. Toplam tüketimse yaklak 400 bin ton. Yani ihtiyacn yars ithalatla karlanyor. Türkiye muz pazarnn hacmi 1.2 milyar TL olarak hesaplanyor.
Muzda ciddi bir ithalat olduu için yerli üreticinin ans yüksek. Ancak Anamur Muz Üreticileri Dernei Bakan Niyazi Sinanolu, “Maliyeti yüksek olduu için üretim artmyor. Örtü alt dediimiz sera yatrmlar da yava gidiyor. Bu noktada kredi desteine ve teviklere ihtiyaç var” diyor.
Alanya Muz Üreticileri Birlii Bakan Hüseyin Güney ise üreticiyi bilinçlendirmek amacyla eitimler düzenlediklerini söylüyor: “Onlar muz üreticisi ülkelere götürerek yerinde incelemeler yapyoruz. Muz ülkemizde snrl bir bölgede yetiiyor. Bu yüzden metrekare bana üretimi artrmann yollarna bakmalyz. Yeni üreticilerin girmesini salamalyz.”
 
DEVEC ARMUDU
 
“Armudun iyisini aylar yer” demi atalarmz. Bursa’nn Aaköy’ü ise “Armudun iyisi zengin eder” deyiinin bir örnei olsa gerek... Aslnda deveci armudu, Samsunlu giriimci Lütfi Deveci tarafndan gelitirilmi. K aylarnda dayankl bir tür. Görüntüsü, irilii ve lezzetiyle tüm dier armut çeitlerinden farkl. Tanesi 200-350 gram geliyor. En irisi 2 kilo 867 gram olarak literatüre girmi.
Uzmanlar, armut yatrm yapacaklara önce Aaköy’ü görmelerini tavsiye ediyor. Bir meyvenin bir köyü nasl zenginletirdiini gördüünüzde sanrz kafanzdaki soru iaretleri büyük ölçüde yok olacak. Yetikin bir santa maria aac, ylda 200-300 kilo armut verirken, deveci armudunda bu miktar 350-400 kiloya kadar çkabiliyor. Bir dönüm araziye 40 deveci armudu dikilebiliyor. Yetikin bir bahçeden aaç bana 150 kilodan 6 ton armut alnabiliyor.
 
Ancak deveci armudu her yerde yetimiyor. Yetise de belirgin özelliklerini ortaya çkaramyor. Bu meyvede en iyi sonuç Samsun ve Bursa ovalarnda alnabiliyor. Ekim aynda hasat ediliyor ve 7 ay depolama ömrü olduu için çok makbul saylyor.
 
KAYISIDA DÜNYA LDERYZ
 
Dünya kays üretiminde açk ara lider konumundayz. 2.5 milyon tonluk dünya üretiminin 580 bin tonunu Türkiye karlyor. Ya kaysda yüzde 20, kuru kaysda ise yüzde 90 pazar payna sahibiz. Kurutmalk kaysda Malatya dnda Elaz, Nide ve Nevehir de söz sahibi. Sofralk kaysda ise Mut, Idr ve Kars, Malatya’yla birlikte önemli üretim merkezleri olarak dikkat çekiyor.
 
Türkiye kays üretiminde söz sahibi herkesin bildii gibi Malatya. ehir halk ‘mm’ ya da ‘mimi’ olarak adlandrd bu meyve seyesinde önemli bir ekonomik güce hükmediyor. Bu sözcük Arapçada kays anlamna geliyor. Kays pazarnn yllk büyüklüü 350 milyon dolar olarak hesaplanyor.
Malatya’da 35 bin aile bu iten geçimini salyor. lde 7 milyona yakn kays aac var. Her yl buna 100 bin aaç ekleniyor.
 
 
 
Kays aac dikecekler için halen frsat var. Malatya Ticaret ve Sanayi Odas Bakan Hasan Erkoç, kaysnn bir ihracat ürünü olduunu vurguluyor ve “Hem içeride hem de d piyasada ilgi gören bir meyve. Üretimin yüzde 20’si iç piyasada tüketiliyor. 300 milyon dolarlk ihracat söz konusu. Yeni aaçlarn gelmesi pazar büyütür” diyor.
 
TÜRKYE ÜZÜM CENNET
 
Dousundan batsna, kuzeyinden güneyine hemen her ilimizde yetien bir meyve üzüm. TÜK verilerine göre, 2011 sezonunda 4 milyon 500 bin ton üzüm üretilmi. Geçen sezon üretilen üzümlerin 2.3 milyon tonu sofralk, 1.5 milyon tonu kurutmalk, 700 bin tonu da araplk olarak deerlendirilmi. Ya üzümün yüzde 30’unun da pekmez üretiminde kullanldn belirtelim.
 
Türkiye üzüm piyasasnn 3 milyar TL’yi bulduu tahmin ediliyor. Türkiye bu rakamlarla dünya üzüm üretiminde beinci srada yer alyor. Sofralarmzda artk sadece siyah ve yeil üzüm görmüyoruz. Koyu mor, açk mor gibi rengarenk türler de sofralarmz süslüyor. Ülkemizde özellikle sofralk ve kurutmalk türleri yaygn olsa da son dönemlerde kaliteli arap balar da hzla artyor. Bu alanda doru üzüm seçimi yaplrsa frsatlar söz konusu. Diren arapçlk Yönetim Kurulu Üyesi Erol Diren, üreticiye u tavsiyelerde bulunuyor:
 
“Anadolu’nun her yerinde farkl isimlerle çeitli kalitelerde üzümler yetiebiliyor. Son dönemde krmz üzüm ve krmz arap trendi var. Baz krmz üzüm çeitlerinin kymetli arap verdiini ve sofralk olarak da deerli olduunu biliyoruz. Üzüme, bacla girmek isteyenler bunlara dikkat etmeli. Ba kurmak isteyenler bölge artlarn göz önünde bulundurup iklime, bölgeye uyumlu, kolay adapte olabilen üzüm çeitlerini tercih etmeli. Üzüm her yerde olur ama tüm çeitler her yerde yetimez. Üzümün iklime ve topraa bamll vardr. Nitekim özelliklerine göre baz çeitlerin iyi olmad yerde bazlar gayet güzel sonuçlar verebiliyor. Sanayiye yönelik çeitlere gitmekte fayda var. Sadece sofralk çeit üretenler sat ve pazarlamada güçlük çekebiliyor. Son dönemlerde sofralk üzüm fiyatlar araplklara göre düük kald. araplk üzümün arkasnda bir sanayi var ve sanayici her halükarda o üzümü almak isteyecektir. Pazarlama sknts yaamamak adna önce araplk krmz üzümün tercih edilmesi avantajl olabilir.”
 
EFTAL VE NEKTARN
 
Ylda 550 bin ton eftali ve nektarin üretimiyle dünya altncs konumundayz. Genelde dier ülkelerde eftali ve “tüysüz eftali” olarak da bilinen nektarin yar yarya üretiliyor. Türkiye’de ise halen üretimin yüzde 95’i eftali, yüzde 5’i jise nektarinden oluuyor. Ancak son zamanlarda bizde de nektarin bahçelerinin alan hzla artyor. Bursa, Çanakkale, zmir gibi illerde ciddi bahçeler kuruluyor. Bu konuda en ciddi hareketlilik Çanakkale’nin Bayramiç ilçesinde görülüyor. Elmasyla da ünlü olan ilçe, son yllarda nektarin üretimine arlk vermeye balam. Hatta Bayramiç Ziraat Odas bölgeye haz özel bir tad olan nektarini “Bayramiç Beyaz” diye tescillemi. Bayramiç Ziraat Odas Bakan smail Pehlivan’n bu meyveyle ilgili deerlendirmesi u ekilde:
 
“lçemizde ciddi bir elma üretimi var. Türkiye üretiminin yüzde 6’sn karlyoruz. Ancak son dönemlerde nektarine younlatk. Bayramiç Beyaz diye de ismini tescilledik. Dier bölgelerde yetienlerden farkl. 11 bin tonluk üretime ulatk. Halen6 bin dekarda üretim yapyoruz.
 
Nektarin karl bir meyve. Ancak bu ie gireceklere en az 30 dekarla balamalarn tavsiye ediyoruz. Ticari açdan en az bu ölçekte dikim art. Bir dekar bahçeye 50-65 fidan dikilebilir. Arsa hariç bir dekar bahçenin maliyeti 2 bin 500 TL’yi geçmez. 1 dekardan 3 ton ürün alnabilir. Kilosu 3-4 TL’den satlyor.”
 
ZEYTNDE DORU ÇET ÖNEML
 
Deyim yerindeyse Anadolu’nun da ta zeytin aac oldu. Çok deil 10 yl önce 90 milyon civarnda olan zeytin aac says 180 milyona yaklat. Özellikle Mut, Tarsus, Osmaniye, Kilis ve anlurfa’da muazzam bir atak var. Bu bölgeler çok deil önümüzdeki birkaç yl içinde çok önemli zeytin merkezleri haline gelecek. Söz konusu bölgelerdeki yeni üretim alanlar asl bu sezon devreye girecek. Bu yldan itibaren hem yalk hem de sofralk zeytinde bolluk yaanabilir.
 
Peynirleriyle tannan Kaan Gda, ayn zamanda önemli bir zeytin üreticisi. Kaan Gda’nn kurucularndan Hasan Kaan, zeytin aac dikeceklere u uyary yapyor: “Bu saatten sonra ancak sanayi tipi yeil zeytin dikenler için frsat olabilir. Trilye ve siyah zeytinde doyuma ulald.”
 
RSK SEVENLERE KAMKAT VE LME
 
Meyvecilik yatrm yapacaklar için iki yeni alternatif var: Lime ve kamkat. “Misket limonu” olarak da bilinen lime, son dönemin trend meyvelerinden biri haline geldi. Kilosu sezonunda 5, sezon dnda ise 20 TL’ye kadar alc bulan lime, yeni bir frsat kaps olarak gösteriliyor. Üretimi çok zor ve sadece belli bir iklim kuanda yetiiyor. Ancak pazar hem yurtiçi hem de yurtdnda hazr. Kokteyllerin vazgeçilmezi. Dünya mutfaklarnn birçounda yemekler ve tatllarda kullanlyor. Türkiye’de de kullanm katlanarak artyor. O kadar ki artk zincir marketlerin reyonlarnda kendine özel bir yer bile bulmaya balad.
Limon, scak iklimi seven bir meyve. Bu yüzden de Mersin, Adana, Antalya ve zmir’de yaygn olarak üretiliyor. Türkiye’nin önemli narenciye ihracatçlarndan zmir merkezli Kral Tarm’n yetkililerinden Erdinç nan Ylmaz da limenin sürümünün zayf olduunu, bu yüzden kayda deer cirolar olumadn söylüyor.
 
“Minyatür portakal”, “süs portakal”, “altn portakal” olarak da bilinen kamkat için deneme üretimleri baarl sonuç verdi. Bu narenciye türü özellikle tropikal bölgelerde ticari olarak üretilip satlyor. Avrupa’ya kilosu ortalama 2 euro’dan ihraç ediliyor. Narenciye ürünleri arasnda en fazla C vitamini içerenin kamkat olduu belirtiliyor. Ayrca içinde protein bulunan tek meyve.
klim artlar açsndan riskli olmasna ramen küçük ölçeklerle deneme üretimi yaplabilir. Erdinç nan Ylmaz, “u an çok küçük bahçeler var. Ancak yaknda büyüklerinin de kurulacan düünüyorum. Biz de küçük bir bahçe kurduk. imdilik üretimimiz ticari boyutlarda deil. Ama ileride neden olmasn? hracat potansiyeli olan bir meyve. Yurtdnda yaygn olarak tüketiliyor” diyor.
 
HER MEVSM ÇLEK VAR
 
Bitki türü meyveler arasnda ise çilek ön plana çkyor. Ülkemizde k balarnda bile artk çilek bulmak mümkün. Bahar aynda açk alanda yaplan çilek üretimi, k aylarnda seralara tanyor. Hem yurtiçi hem de yurtdnda çok talep gören bir meyve olduu için yatrmclara ciddi frsatlar sunuyor. Pazar sknts yaanmyor.
 
Çilek üretiminde Silifke ve Anamur öne çkyor. Türkiye çilek üretiminin neredeyse yarsn bu ilçeler karlyor. Silifke Çilek Üreticileri Birlii Bakan Ahmet Özmen, ayn zamanda büyük çilek üreticilerinden biri... Acem Tarm’n ortaklarndan olan bulunan Özmen, halen 2 bin dönüm arazide çilek yetitiriyor. Ahmet Özmen, “Silifke’nin ova köylerinin yüzde 80’i bu iten geçimini salyor. 2004 ylndan itibaren üretim artt ve bütün köyler bu alana yöneldi. Ürettiimiz çilein 25 bin tonu ihracata gidiyor. Çilek, üreticisinin yüzünü güldürüyor” diyor.
 
Tarmn duayeninden 9 çeit meyve önerisi
 
Alara Tarm, Türk meyvecilii için önemli baar öykülerinden biri. Bu irketin kurucusu Yavuz Taner, 2007 ylnda ileri olu Kerim Taner’e devretmiti. Kerim Taner de bir süre sonra irketi yabanc yatrmclara satt...
Yavuz Taner, u sralar Alara Fidanclk ve 2007 ylnda kurduu Alanar Tarm’la ilgileniyor. Alanar Tarm, arlkl olarak kiraz, Bursa siyah inciri, kays, Japon erii, nar, nektarin, renkli üzüm, elma ve Trabzon hurmas üretiyor. Bu meyveleri hem bahçesini kuruyor hem de fidanlarn gelitiriyor. Manisa, Antalya, Afyon, Bursa, Adana, Çanakkale ve Mersin’de bahçeleri var.
Taner, “Kiraz ve Bursa siyah inciri bizim ilk iimiz. Halen 9 çeit meyveyle urayoruz. Taze paketlemeye uygun, raf ömrü uzun meyve çeitleri gelitirdik. Japon erii bahçeleri kuruyoruz. Ayn zamanda fidanlarn da satyoruz. Bu meyvenin 60 gün depolama ömrü var. Dolaysyla sezonu uzatyoruz. Amerikallarn ‘wonderful’ dedikleri nar çeidini getirdik. hracat pazarlarnda bu nar çok tuttu. Renkli çekirdeksiz üzüm çeitlerini getirdik. Renkli üzümler antioksidan özellii nedeniyle tercih ediliyor” diyor.
Yaknda yeniden ihracat atana geçmeyi planlayan Yavuz Taner, meyvecilik yatrm yapacaklara ise u önerilerde bulunuyor: “Bu ie hobi gibi deil bir iletme mantyla yatrm yaplmal. Pazar aratrmalarn iyi yapmal, ölçek ekonomisiyle hareket etmeli, modern teknolojileri kullanabilecekleri fidanlar tercih etmeliler. i ksmete brakmamal, özen göstermeliler. Bu iin uzmanlarndan destek almallar. Bu konuda bir örnek vereyim: Ülkemizde arlkl olarak Hicaz nar yetiiyor. Ancak birçok üretici yetime srasnda tam olarak aaca bakmad, doru hasat yapmad ve Hicaz narnn yüzde 30’u çöpe gitti. Oysa fire oran yüzde 5’i geçmemeli. Bu yüzden uzman yardm art.”
 
Anadolu Etap ilk 5’e oynuyor
 
Tuncay Özilhan’n sahibi olduu Anadolu Grubu ile Özgörkey ailesinin ortaklaa kurduu Anadolu Etap, meyvecilik yatrmlarn tüm hzyla sürdürüyor. Balangçta sadece Coca-Cola’nn Capy markal meyve sular için eftali üretmeyi planlayan irket, imdi bu meyvenin yanna vine, nektarin, elma ve nar da eklemi. Sadece sanayi deil sofralk tüketim için üretim yaplmasna karar verilmi, Anadolu Etap Genel Müdürü Demir arman, etap etap devam eden 500 milyon dolarlk meyvecilik yatrmyla ilgili u bilgileri veriyor:
 “Amacmz markal meyveler üretmek. u anda 350 bin adet aaca ulatk. Bu yln sonuna kadar 1 milyon, 2014’te ise 3 milyon aaca ulaacaz. 2020 hedefimizse 10 milyon aaç. Bahçelerimizde eftali, elma, nektarin, vine ve nar aaçlar olacak. u ana kadar eftali ve vine diktik. Bu yl elmaya arlk vereceiz. Hem sofraya hem de sanayiye dönük üretim yapacaz. Bugüne kadar 90 milyon dolar yatrdk meyvecilie. Bu yl sonunda 220 milyon dolara ulaacaz. Yatrmn toplam 500 milyon dolar bulacak.
Bahçelerimiz ülkenin deiik bölgelerine dalacak. Güney Marmara, Ege, Akdeniz, Kuzey Toroslar’da bahçe kuracaz. u ana kadar 9 bin dönüme ulatk. Meyve aaçlarmz 1.5 yanda. Meyve almaya baladmzda markal olarak satacaz. Dünyann her köesine satmak gibi bir derdimiz yok. Hedefimiz Bat Avrupa ülkelerinin market zincirleri.”
 
Mehmet YAYLA / Mango Gda Yönetim Kurulu Bakan Yardmcs
 
“Tek sorunumuz arazi ölçeklemesi”
 
klim, günelenme, su ve toprak açsndan dünyann ender ülkelerinden biriyiz. Tek eksikliimiz arazi ölçeklemesi. Araziler gerekli ölçeklere ulatrlabilirse tarm açsndan çok cazip bir ülke oluruz. Bilinçli meyvecilik her geçen gün geliiyor. Konya, Isparta, Çanakkale, Kayseri, Malatya ve Denizli elma diyar oldu. Ancak her üründe daha gidilecek çok yol var.
Mango Gda olarak Carrefour, Migros gibi büyük marketlere meyve sebze tedarik ediyoruz. Ciromuzun yüzde 40’n meyve ticareti oluturuyor. Kendi bahçemiz yok ama planlarmz içinde kurmak var.
Giriimcilere zirai danman almadan, pazar aratrmas yapmadan bu ie girmemelerini öneriyoruz. Sabr ve emekle bu ite ciddi paralar kazanabilirler. Kolay pazarlama ve ekonomik açdan deer bulabilmesi için mutlaka sertifikal fidanlar tercih etmeliler.
 
“çi dolgun ve beyaz cevizi tercih ediyoruz”
 
Necat GÜLLÜ / Baklavac Güllüolu Yönetim Kurulu Bakan
 Kaliteli ceviz Türkiye’de Niksar ve ebinkarahisar’da yetiiyor. Fakat üretim için gereken talebi karlamyor. O yüzden Türkiye’de ceviz talebinin yüzde 75’i ithal olarak karlanyor. thal edilen ülkelerin banda ili, Ukrayna, ran, Azerbaycan, Moldovya, Ukrayna, Romanya, Türkmenistan gibi ülkeler geliyor. En önemli ceviz üreticisi ülkelerden biri de Amerika Kalifinorya’dr. Baklavac Güllüolu olarak, en önemli kriterimiz kaliteli hammadde kullanmdr. Fstk bizim için ne denli önemli ve özelse ceviz için de ayn hassasiyette davranyoruz. Hem yerli üretimi desteklemek hem de kalitemizden ödün vermemek adna yerli ceviz olarak, Niksar ve ebinkarahisar’da yetien cevizleri kullanrken, yurtdndan aldmz cevizi ise Kaliforniya’dan ithal ediyoruz. Baklavac Güllüolu cevizli baklavalarnn yan sra cevizli sucuk, cevizli lokum gibi ürünlerinde de ceviz içi kullanyor. Tüm ürün gruplarmz için ortalama tüketimimiz yllk 15-20 bin ton civarnda. Ceviz seçiminde çok özenli ve titiz davranyoruz. Cevizin içinin dolgun, beyaz ve taze krlm olmas gerekiyor.
 
Migros geçen yl 100 bin ton meyve satt
 
Türkiye’nin en büyük marketler zinciri Migros, ayn zamanda “iyi tarm uygulamalar”na öncülük eden bir kurum. Manav reyonunda 120 çeit meyve bulunduran Migros, geçen yl 100 bin ton sat gerçekletirdi.
Migros yetkililerinin verdii bilgiye göre, geçen yl en çok talep gören meyveler karpuz, muz, elma, kivi, portakal, nar, erik ve üzüm oldu. Migros, meyveleri arlkl olarak Ege, Akdeniz, Karadeniz, Marmara ve ç Anadolu; üzüm, karpuz ve nar ise Güneydou Anadolu’dan alyor. Bölgelere has meyveleri ise yerinden temin ediyor. Dou Anadolu’nun Idr kayss buna bir örnek...
 
Sanayi tipi meyvecilikte de gelecek var
 
Ülkemizde genelde sofralk veya ihracata dönük meyve üretiliyor. Oysa meyve suyu üretimi ve tüketimi de ciddi boyutlara ulam durumda. 1 milyon tonun üzerinde meyve fabrikalarda ilenip ieleniyor. Bu alana dönük de üretim yapmak cazip olabilir. MEYED (Meyve Suyu Endüstrisi Dernei) Bakan Alaaddin Güç, sektörün meyve temininde güçlük çektiini hatrlatyor ve meyve bahçeciliine yatrm yapanlarn uzun vadede kazançl çkacan düünüyor:
 
“Sanayici istikrarl bir ekilde meyve tedariki salamak için çalmalar yapyor. Meyvesini kendi yetitiren meyve suyu üreticileri var. htiyaçlarnn küçük bir miktarn da olsa kendileri yetitiriyor. leride her meyve suyu markasnn kendi bahçeleri olacaktr. Ancak tamamn kendilerinin yetitirmesi mümkün deil. Sanayiciyle ibirlii içinde kontrata dayal sözlemeli üretimler yaplmal. Sanayici, bahçe sahibini desteklemeli. Maln satma garantisi ve teknolojik destek vermeli. u anda bu söylediklerim ksmen yaplyor. Ama daha fazla yaygnlatrlmal. Tarm Bakanl sanayi meyveciliini tevik etmeli. ”
 
Meyve bahçesi kurmann maliyeti
 
Aslnda meyve bahçesi kurmann maliyeti oldukça makul seviyelerde. Son dönemlerde iki tip aaç tavsiye ediliyor: Klasik anaç ya da bodur... 1 dönümlük bir araziye klasik anaç olarak, meyvenin türüne göre 20 fidan dikilebiliyor. Klasik anaç fidanlarnn tanesi ortalama 5 TL. Bu durumda dönüm bana fidan maliyeti 100 TL oluyor.
Bodur aaçlarda ise durum biraz daha farkl. Bir dönüm araziye 60 aaç dikebiliyorsunuz. Bodur fidan fiyat ise 15 TL. Yani yaklak 900 TL fidan maliyeti karmza çkyor. Bu maliyetlerin üzerine tarla, sulama, budama ve en az 4 yllk ürün yetime sürecini de eklemek gerekiyor.
Uzmanlar, daha çabuk büyüyen ve çok meyve veren bodur aaçlar tavsiye ediyor. Görünüte pahal olsa da bodur aaçlarn daha verimli olduu vurgulanyor. Fidanlar, genelde sonbaharda yaprak dökümü ile ilkbaharda aaçlara su yürümesine kadar geçen devrede dikiliyor. Ksacas, 1 dönümlük arazi için fidan, sulama, bakm ve ilaçlama dahil arsa maliyeti hariç 2 bin 500 TL’lik maliyet söz konusu.
Tabii bu iin ekonomik ölçeklerde olabilmesi için uzmanlar en az 50 dönüm arazi tavsiye ediyor. Aksi halde para kazanmann zor olduu belirtiliyor. Sanayicilerse 1.000 dönüm ve üzeri ölçeklerde üretim yaplmasn arzu ediyor.
 
Tarm Bakanl’nn meyvecilik destekleri
 
* Sertifikal fidan destei: AB içindeki rekabet gücünü artrmak ve modern bahçeler tesis etmek amacyla, yurtiçinde üretilip sertifikalandrlan fidanlarla bahçe tesis eden üreticilere dekar bana olmak üzere uygulanan destekleme çalmalarna ilk defa 2005 ylnda baland. Halen dekar bana 50-300 TL arasnda destek veriliyor.
 * Mazot destei: 2003 ylndan itibaren üreticilere dekar bana mazot destei yaplyor. 2009’da ÇKS’ye (Çiftçi Kayt Sistemi) kaytl üreticilere 2.93, geçen yl ise 3.25 TL/dekar mazot destekleme ödemesi yapld. Bu ylki destekler henüz açklanmad.
 * Gübre destei: Çiftçilere kimyevi gübre desteklemesi, ürün gruplar üzerinden yaplyor. 2009’da ÇKS’ye kaytl üreticilere 3.83, geçen yl ise 4.25 TL/dekar kimyevi gübre destekleme ödemesi yapld. Bu ylki destekler henüz açklanmad,
 * Organik tarm ve iyi tarm uygulamalar desteklemeleri: 2005’te dorudan gelir desteine (DGD) ek olarak, organik tarm üreticilerine dekar bana 3 TL ek destek verildi. Geçen yl da organik tarm uygulamalar yapan çiftçilere 20, iyi tarm uygulamalar yapanlar ise 15 TL/dekar ödemesi yapld. Bu ylki destekler henüz açklanmad.
 * ndirimli faizli kredi destekleri (yüzde 25-100 faiz indirimi): Krsal kalknma yatrm destekleri yüzde 50 hibe olarak veriliyor. leme, paketleme, ambalajlama, souk hava depolar, souk tamaclk gibi yatrmlarda kullanlabiliyor.
* Sigorta destei: Tarm üreticilerinin poliçe bedelinin yüzde 50’si bakanlk tarafndan karlanyor.
 
Fidan destekleri 300 TL’yi buluyor
 
Standart (TL/Dekar) Sertifikal (TL/Dekar)
 Bodur ve yar bodur meyve türleriyle bahçe tesisi 150 300
 Narenciye bahçelerinde alamayla çeit deitirme  0 250
 Ba ve dier meyve türleriyle bahçe tesisi 100 200
 Zeytinde (Gemlik hariç) çeidiyle bahçe tesisi  50 100
 Zeytinde Gemlik çeidiyle bahçe tesisi 25 50
 Sertifikal antepfst anacyla bahçe tesisi  0 50
 Virüsten ari fidanlara ilave olarak 50 100
 

 






 

Site sahibi: Bünyamin KOZAK - Muz Uzman - Danman- Anamur - bkozak@muz.gen.tr

Yasal Uyar: Yaynlanan haber ve yazlarn (kaynak olarak gösterilenler hariç) tüm haklar Bünyamin KOZAK'a aittir. Kaynak gösterilse dahi yaznn veya haberin tamam özel izin alnmadan kullanlamaz.
Ancak alntlanan yaz veya haberin bir bölümü, alntlanan habere aktif link verilerek kullanlabilir.

...

 


 

SERA SGORTASINDA ÖNDER



Muzcular | letiim | Muz Sempozyumu |
Aktif Ziyareti:329 Bugn Gelen: 1046 Toplam Ziyareti: 1917252
Tasarඥ Uygulama: Bey Bilgisayar
maglie calcio a poco prezzo vetement cyclisme pas cher maillot de basket nba pas cher koszulki nba sklep ropa ciclismo barata outlet abbigliamento ciclismo wielerkleding outlet billiga cykelbyxor flower girl dresses